سوالات متداول

درباره ورود شرکتهای دانش بنیان

به بازار سرمایه و بازار شرکت های کوچک و متوسط (SMEs Market) فرابورس

 

 

1-   چه سرمایه گذارانی می توانند سهام شرکت های عرضه شده در بازار شرکت های کوچک و متوسط را خریداری نمایند؟

خرید سهام و حق تقدم در بازار شرکتهای کوچک و متوسط صرفاً توسط اشخاص ذیل امکانپذیر می‌باشد:

1.      کلیه اشخاص حقوقی

2.      سرمایه گذاران نهادی   

سرمایه گذاران نهادی شامل موارد زیر می شوند:

ü     بانک‌ها و بیمه‌ها

ü     هلدینگ‌ها، شرکت‌های سرمایه‌گذاری، صندوق‌ بازنشستگی، شرکت تأمین سرمایه و صندوق‌های سرمایه‌گذاری ثبت شده نزد سازمان بورس و اوراق بهادار

ü     هر شخص حقیقی یا حقوقی که بیش از 5 درصد یا بیش از 5 میلیارد ریال از ارزش اسمی اوراق بهادار در دست انتشار ناشر را خریداری کند.

ü     سازمان‌‌ها و نهادهای دولتی و عمومی

ü     شرکت‌‌های دولتی

ü     اعضای هیأت مدیره و مدیران ناشر یا اشخاصی که کارکرد مشابه‌ دارند.

 

2-   مزایای پذیرش شرکت ها در بازار سرمایه (و به طور خاص شرکتهای دانش بنیان در بازار شرکت های کوچک و متوسط) فرابورس چیست؟

شرکتهای دانش بنیان در صورت پذیرش در بازار سرمایه و به طور خاص بازار شرکتهای کوچک و متوسط می توانند از مزایای مختلفی استفاده کنند که در ادامه به آنها اشاره شده است:

ü     تامين مالي آسان و ارزان

کارکرد اصلي بازارهای اوراق بهادار، تجهيز، جمع آوري و هدايت پس اندازهاي کوچک مردم براي اجراي طرح هاي بزرگ اقتصادي است تا شركتها  با شرایطی آسان‌تر بتواند از مزایای تامين منابع ارزان قيمت از طریق بازار سرمايه، استفاده كنند. اخذ تسهیلات از بانکها و صندوقها، شرکت را در بدو امر بدهکار میکند و در بسیاری موارد به ورشکستی و زیان شرکت در سالهای آینده منجر میشود. ضمن آنکه وثایق و تضمینات سنگینی را بر شرکت تحمیل میکند که آن هم هزینه های زیادی به دنبال دارد.

ü     سهولت در انتقال مالکیت سهام

هم اکنون براي نقل و انتقال سهم شرکتهاي خارج از بورس فرآيند اداري پيچيده اي و وقت گيري وجود دارد و اجرای کلیه مراحل مستلزم صرف وقت و تشریفات اداری پيچيده است  اما با پذيرش شرکتها در این بازار، نقل و انتقال آنها به سهولت انجام می گیرد.

ü     نقدشوندگی بالا

تا پیش از فعالیت فرابورس فقط سهام شرکت‌هایی که در بورس اوراق بهادار تهران پذیرفته شده بود، امکان معامله در محیطی شفاف و رقابتی را داشتند و شرکت‌هایی که نمی‌‌توانستند شرایط پذیرش در بورس را احراز کنند از دسترسی به چنین امکانی محروم بودند. اما با ایجاد فرابورس، شرکت‌ها با شرایط ساده تر می‌توانند در این نهاد پذیرش شوند و از مزیت‌های بازار منسجم و شفاف بهره‌مند شوند.

ü     معافيت مالياتي و كاهش ماليات نقل و انتقال سهام

بر اساس قانون توسعه ابزارها و نهادهاي مالي جديد ، شرکتهاي پذيرش شده در فرابورس ايران مشمول مزاياي مالياتي قابل توجهي خواهند شد و علاوه بر اينکه بین 5 تا 10 درصد از ماليات بر درآمد اين شرکتها مشمول تخفيف می شود؛ ماليات نقل وانتقال سهام اين شرکتها همانند بورس نیم درصد خواهد بود. این نکته برای شرکت های دانش بنیان از آن جهت دارای اهمیت است که معافیت های بورس سقف زمانی ندارد و دائمی می باشد در حالی که معافیت های دانش بنیان حداکثر 15 ساله است و در برخی موارد شرکتها به دلیل از دست دادن شرایط، امکان استفاده از معافیت مالیاتی در سالهای آتی را ممکن است از دست بدهند.

 

ü     افزايش اعتبار داخلي و بين‌المللي

با توجه به نظارت و شفافيت مکانيسم عرضه و تقاضا قيمت سهام شرکتها در فرابورس مبين شرايط روشني براي وضعيت مالي شرکت است و در همه معاملاتي که شرکت و يا سهامداران آن انجام مي دهند، مي تواند مبناي عمل قرار گيرد.همچنین مي تواند مبنای وثیقه گذاری واعتباردهی شرکت ها  باشد.

همچنین با توجه به اینکه فرابورس و بازار سرمایه مخاطبان گسترده‌ای دارد، ورود شرکت به بازار سرمایه موجب آشنایی قشر وسیعی از مصرف کنندگان با خریداران کالا و خدمات شرکت می‌شود وبی شک مخاطبان شرکت را افزایش خواهد داد.

ü     اطلاع رساني هماهنگ و عادلانه به سرمايه گذاران بالفعل و بالقوه

پس از پذيرش سهام شرکتها در فرابورس، مکانيسم قانوني و مراجع رسمي براي اعلام اطلاعات شرکت ايجاد مي‌شود و در آن ارائه اطلاعات، موجب شفافيت بيشتر عملکرد مديران شركتها خواهد شد. همچنين  با ارائه گزارش های مالی دوره ای تحت نظر حسابرسان معتمد سازمان بورس و اوراق بهادار، سهامداران و سایر سرمایه گذاران به اطلاعات حسابرسی شده دسترسی پیدا می کنند.

ü     بهره گيري از امکان وثيقه گذاري سهام و اخذ ساده تر تسهيلات بانکي

با توجه به اينکه هم اکنون بانکها فقط سهام شرکتهاي بورسي را به عنوان وثيقه براي ارائه تسهيلات قبول مي کنند، پس از پذيرش سهام شرکتها در فرابورس، امکان وثيقه گذاري سهام و اخذ تسهيلات بر روي سهام شرکت  های پذیرفته شده در این بازار هم امكان پذير می شود. چون با پذيرش سهام شرکت درفرابورس، يک مرجع رسمي بر انجام معاملات شرکت نظارت دارد و قیمت سهام در شرایط عادلانه عرضه و تقاضا تعیین می شود، لذا سیستم بانکی با شرایط ساده تری اقدام به وثیقه گرفتن سهام شرکت می کند. زیرا در صورت وثيقه شدن سهام، امکان انجام معامله بر روي آن وجود ندارد و ارزش گذاری سهام وثیقه شده از سوی یک مرجع رسمی به نام فرابورس صورت گرفته است.

ü     افزایش اعتبار و قدرت چانه زنی شرکت با تکیه بر سهامدارن حقوقی معتبر

ü     معرفي شرکت و محصولات به طيف وسيعي از اقشار جامعه و افزايش اعتبار شرکت

با توجه به اينکه فرابورس و بازار سرمايه مخاطبان گسترده ای دارد، ورود شرکت به بازار سرمايه موجب آشنايي قشر وسيعي از مصرف کنندگان با خريداران کالا و خدمات شرکت مي شود و بدون شک مخاطبان شرکت را افزايش خواهد داد.

ü     بهبود ساختار مالی و اقتصادی شرکت در نتیجه‌ رعايت الزامات پذيرش اوراق بهادار

ü     ارتقاء سيستم‌هاي اطلاعات حسابداري و كنترل‌هاي داخلي شركت

ü     پيش بيني فرايند ساده خروج  از فرابورس

در صورتي که به هر دليل سهامداران عمده شرکتي تصميم بگيرند،  شرکت خود را از فرابورس خارج کنند در دستورالعمل پذيرش، سازوکاري به اين منظور در نظر گرفته شده است که با گذراندن فرآيند مشخصي امکان خروج از این بازار و حتي تبديل شرکت به شرکت سهامي خاص به سادگي امکان پذير خواهد بود.

 

3-   شرایط و فرآیند پذیرش در بازار شرکت های کوچک و متوسط چگونه است؟

1-    شرکت سهامی عام باشد

2-    سهام شرکت با نام باشد یا امکان با نام شدن سهام وجود داشته باشد.

3-    ارزش هر سهم عادی برابر هزار ریال باشد. در مورد سهام ممتاز ارزش اسمی به مبالغ بالاتر نیز بلامانع است.

4-    شرکت دارای طرح توجیهی تایید شده توسط هیئت مدیره، مبنی بر وجود چشم انداز روشنی از سودآوری فعالیتهای خود باشد.

5-    گزارش حسابرسی که عضو جامعه حسابرسان رسمی باشد، برای آخرین دوره / سال مالی منتهی به پذیرش در خصوص صورتهای مالی آن عدم اظهار نظر یا اظهار نظر مردود نباشد.

6-    حسابرسی که عضو جامعه حسابرسان رسمی باشد، در اظهار نظر خود مربوط به آخرین دوره / سال مالی منتهی به پذیرش، مواردی که حاکی از ضعف با اهمیت در سیستم اطلاعات حسابداری باشد، گزارش نکرده باشد.

7-    حسابرس از میان موسسات حسابرسی معتمد سازمان انتخاب شده باشد. (طبق مذاکرات صورت گرفته، سازمان بورس در این زمینه مساعدتهای لازم را با شرکتهای دانش بنیان خواهد داشت.)

8-    سرمایه ثبت شده شرکت متقاضی حداقل یک میلیارد ریال و حداکثر پانصد میلیارد ریال باشد.

لازم به ذکر است شرکتهای متقاضی می توانند برای آشنایی بیشتر با دستورالعمل پذیرش در بازار شرکتهای کوچک و متوسط و فرم های مورد نیاز جهت تکمیل، به سامانه شرکت فرابورس ایران، بخش پذیرش مراجعه نمایند. 

 

 

 

 

4-   فرآیند کلی پذیرش شرکتها در فرابورس (قبل از تبدیل به سهامی عام) چیست؟

زمانی که مجوز قانونی فعالیت اقتصادی برای یک شرکت صادر ‌شود می‌توان گفت که آن شرکت تأسیس شده است. شرکت‌ها در چارچوب قانون تجارت دارای انواع مختلف هستند که عبارتند از:

1- شرکت سهامی(عام خاص)

2- شرکت با مسئولیت محدود

3- شرکت تضامنی

4- شرکت مختلط سهامی

5- شرکت مختلط غیر سهامی

6- شرکت نسبی

7- شرکت تعاونی

از انواع شرکت‌های نام برده شده فقط شرکت‌های سهامی عام قابلیت پذیرش در بورس سهام را داشته و اکنون هم در بورس تهران فعالیت دارند. بنابراین در ادامه به تشریح شرکت سهامی و به خصوص شرکت سهامی عام می‌‌پردازیم.

شرکت سهامی 

زمانی که یک شرکت برای انجام امور تجارتی بین حداقل سه نفر، و یا بیشتر، تشکیل می‌شود به آن شرکت سهامی می‌گویند. در واقع شرکت سهامی شرکتی است که سرمایه آن به سهام تقسیم شده و مسئولیت صاحبان سهام محدود به مبلغ اسمی آن‌ها است. برای مثال سرمایه‌ی شرکت سهامی الف صد میلیون ریال می‌باشد که به صورت صد هزار سهم هزار ریالی توسط صاحبان سهام تأمین گردیده است. مسئولیت صاحبان سهام به نسبت مبلغی است که سهم خریده‌اند؛ بنابراین بدیهی است کسانی که دارای سهام بیشتر و در نتیجه سرمایه‌ی بیشتری هستند، دارای حقوق و مسئولیت زیادتری نیز می‌باشند. سهامداران در شرکت سهامی از حقوق و مزایایی مانند حق دریافت سود سهام، حق تقدم در خرید سهام جدید شرکت، حق رأی و حق نقل و انتقال سهام برخوردارند. طبق قانون تجارت شركت سهامي شركت بازرگاني محسوب مي‌شود ولو اينكه موضوع عمليات آن امور بازرگاني نباشد.

شرکت‌های سهامی به دو نوع تقسیم می‌شوند:

الف ) شرکت سهامی خاص

شرکتی که کل سرمایه‌اش در موقع تأسیس از سوی مؤسسان آن تأمین می‌شود شرکت سهامی خاص طبق قانون، نام دارد. سرمایه‌ی این شرکت سهامی خاص در زمان تأسیس نباید از یک میلیون ریال کمتر باشد.

ب ) شرکت سهامی عام

شرکتی که سرمایه آن به سهام تقسیم شده و مؤسسان آن قسمتی از سرمایه‌ی شرکت را از طریق فروش سهام به عموم مردم تأمین می‌کنند شرکت سهامی عام نام دارد. شرکت‌ها برای پذیرش در بورس اوراق بهادار باید به صورت شرکت سهامی عام باشند. در شرکت سهامی عام، تعداد سهامداران نباید از 5 نفر کم‌تر باشد و مسئولیت سهامداران، محدود به مبلغ اسمی سهام آن‌ها است. حداقل سرمایه مورد نیاز برای تأسیس چنین شرکتی، 5 میلیون ریال است که 20 درصد آن توسط مؤسسین و باقی‌مانده توسط مردم پرداخت می‌گردد. از کل سرمایه حداقل 35 درصد باید در زمان تأسیس شرکت و مابقی حداکثر ظرف مدت 5 سال و به تصمیم هیئت مدیره پرداخت گردد. در این شرکت، عبارت"شرکت سهامی عام" باید قبل از نام شرکت یا بعد از آن، بدون فاصله با نام شرکت در کلیه‌ی اوراق و اطلاعیه‌ها و آگهی‌های شرکت به‌طور روشن و خوانا قید شود. دارنده سهام به‌طور کامل از حقوق مالکیت برخوردار است. اشخاصی که سهام جدید شرکت را می‌خرند، حق مشارکت در سود را به دست می‌آورند؛ یعنی با خرید سهام جدید از همان حقوق سهامداران قبلی برخوردار می‌شوند. پرداخت سود سهام عادی مشروط به وجود سود قابل تقسیم و تصویب مجمع عمومی صاحبان سهام در مورد تقسیم سود است. البته قانون تجارت ایران پیش‌بینی کرده است که اگر شرکتی سود داشته باشد، باید حداقل ده درصد آن را بین سهامداران تقسیم کند. با این توضیح، از ویژگی‌های سهام می‌توان حق مالکیت، مسئولیت محدود سهامداران، حق‌رأی و کنترل شرکت و حق‌تقدم در خرید سهام جدید را نام برد.

سهامداران مالکان واقعی شرکت هستند و البته آخرین مدعیان نسبت به دارایی‌های آن شمرده می‌شوند. بنابراین اگر شرکت ورشکست شود، نخست حق و حقوق طلبکاران و سپس ادعای سهامداران از محل آنچه باقی مانده است، پرداخت می‌شود.

تعهد سهامدار در شرکت سهامی، پرداخت مبلغ سهم است و اگر به این تعهد خود عمل کند، به عنوان صاحب سهم تعهد دیگری ندارد. سهامدار هیچ‌گونه تعهد شخصی در قبال طلبکاران شرکت ندارد و اگر شرکت بنا به دلایلی قادر به پرداخت دیون خود نباشد، نمی‌تواند به سهامداران رجوع کند. همچنین تعهدات سهامداران همان است که قبول کرده‌اند و نمی‌توان با تغییر اساسنامه تعهد جدیدی بر عهده آنان گذاشت یا تعهدات فعلی آنان را افزایش داد. در این زمینه قانون نیز به صراحت عنوان کرده است که هیچ مجمع عمومی نمی‌تواند با هیچ اکثریتی بر تعهدات صاحبان سهم بیفزایند

5-   برای تبدیل شرکت‌های سهامی خاص به سهامی عام چه اقداماتی باید انجام گیرد؟

1-    موضوع تبدیل شرکت باید به تصویب مجمع عمومی فوق‌العاده برسد.

2-    سرمایۀ شرکت به مبلغ پنج میلیون ریال رسیده باشد، یا اینکه تصمیم گرفته شود که از طریق پذیره‌نویسی افزایش سرمایۀ شرکت صورت پذیرد. (سرمایه شرکتهای متقاضی پذیرش در بازار شرکتهای کوچک و متوسط باید حداقل یک میلیارد ریال و حداکثر پانصد میلیارد ریال باشد. )

3-    دو سال تمام از تاریخ ثبت شرکت گذشته و دو ترازنامه آن به تصویب مجمع عمومی رسیده باشد.

4-    اساسنامۀ شرکت بر اساس شرکت سهامی عام تنظیم، یا اصلاح شود.

5-    کلیه دارایی های شرکت (منقول و غیرمنقول) توسط کارشناس رسمی تقویم شود.

 

6-   معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری چه حمایت هایی از شرکت های دانش بنیان برای ورود به بازار شرکت های کوچک و متوسط فرابورس انجام می دهد؟

الف- ارائه مشاوره رایگان به شرکت های دانش بنیان: در این راستا تفاهم نامه ای مابین معاونت علمی و فناوری و تامین سرمایه آرمان منعقد گردیده است که بر پایه این تفاهم نامه شرکت های دانش بنیان می توانند از خدمات مشاوره ای این تامین سرمایه به صورت رایگان استفاده نمایند. همچنین شرکت های متقاضی می توانند از مشاوره های رایگان شرکت فرابورس ایران در این زمینه استفاده کنند. 

ب- تامین 50 درصد از هزینه های ابتدایی پذیرش شرکت ها: معاونت علمی و فناوری به منظور تشویق و ترویج شرکت های دانش بنیان برای تامین مالی از طریق بازار سرمایه، 50 درصد از هزینه های ابتدایی پذیرش شرکت هایی که در سال 1395 وارد بازار شرکت های کوچک و متوسط فرابورس شوند را پرداخت می نماید.

 

 

حمایت از صادرات

حمایت از صادرات شرکت‌های دانش‌بنیان

ارائه مجوز استقرار

ارائه مجوز استقرار و جواز تاسیس و بهره برداری

تسهیلات نظام وظیفه تخصصی

تسهیلات نظام وظیفه تخصصی برای افراد فعال در شرکتهای دانش بنیان

دوره های آموزشی

تخفيف دوره های آموزشی براي شرکتهای دانش بنیان

آزمایشگاه‌های خصوصی

استفاده آزمایشگاه‌های خصوصی از حمايتهاي قانون

خدمات آزمایشگاهی

تخفیف 50 درصدی خدمات آزمایشگاهی